Sonntag, 28. Dezember 2025

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 155

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 26“

 

Bùi Kiệm giở cả trò đặc công đánh du kích nửa đêm đột nhập phòng ngủ của nàng Kiều Nguyệt Nga định cưỡng hiếp nàng nhưng sự bất thành. Bùi cha phải khuyên con trai nhẫn nại, kiên trì nàng Kiều bây giờ ở nhà ta như cá nằm trong chậu, chim nhốt trong lồng, kiến bò miệng chén còn chạy đi đâu nữa?

 

“Cá trong chậu đừng hòng chạy thoát

Chim nhốt lồng định đoạt khó chi?

Con đừng nóng vội sân si

Để cho thiên hạ xầm xì nhỏ to

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 154

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 25“

 

Nàng Kiều nguyệt Nga chọn cách tự vẫn để chung tình với Lục Vân Tiên, quyết không chịu làm tỳ thiếp cho giặc Ô Qua, dù cho có được sắc phong làm hoàng hậu ở xứ phù tang. Nàng không muốn để cho cha con ngã gian thần Thái Sư đắc ý. Nhưng dưới thủy cung mẫu thân của nàng được Phật bà Quan Âm mách bảo đã bơi đến nâng đỡ con gái nổi lên và sóng đánh dạt vào bờ, cũng may thay như chồng chưa cưới của nàng là Lục Vân Tiên được một ông lão đánh cá giúp đỡ.

 

”Chuyện kể lại mênh mông trời biển

Nàng Nguyệt Nga quyết hiến thân mình

Cho đàn cá đói rập rình

Trọn lòng cầm sắt chung tình với ai

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 153

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 24“

 

Kiều nguyệt Nga với tất cả tâm hồn trái tim nàng đã dành trọn vẹn cho chàng Lục vân Tiên, nàng biết rõ ràng Lục vân Tiên không hề yêu Võ thể Loan, vì mối nhân duyên này là do cha chàng xếp đặt. Ông cụ đồ họ Lục vì quá yêu thương đứa con trai độc nhất của ông mà ông đích thân chọn vợ cho con trai. Sẵn có Võ Công cùng là bạn học ngày xưa, là môn đệ vạn bối của thày Khổng- Mạnh nên ông nghĩ người quân tử không lẽ ăn ở hai lòng, ông không hề biết Võ Công bên Hàn Giang là một điền chủ tham lam bóc lột hà hiếp dân nghèo thậm tệ. Một kẻ xanh vỏ đỏ lòng tiền hậu bất nhất gian xảo. Khi con trai ông bị mất tích, nghe thiên hạ đồn đoán thì bên nhà họ Võ trở mặt, trong khi đó nàng Kiều nguyệt Nga lại sang xin ông nhận nàng là con dâu, dù chỉ là tượng trưng. Nàng xin thay chàng Lục vân Tiên chăm sóc phụng dưỡng ông. Nay phải đi cống Ô Qua theo lệnh triều đình nàng để lại vàng bạc tiền của để Lục ông tĩnh dưỡng tuổi già, thật là chu đáo cảm động vô cùng.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 152

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 23“

 

Thu Hà ơi! Em ngâm quá tuyệt vời. Câu truyện thơ hấp dẫn vô cùng khi ngâm khi đọc. Cả một trường ca anh hùng trung hiếu nghĩa hiệp dài dằng dặc, có những trích đoạn, nếu có thể em vận dụng sen kẽ vào đó các thể loại muôn màu muôn sắc theo anh đề nghị ví dụ như hát nói, trống quân, hát sẩm, điệu sa mạc, vọng cổ, cải lương, quan họ v.v… Muôn hình muôn vẻ làm cho cả tác phẩm truyện thơ hấp dẫn sống động. Cứ như thế em là một nhân vật đầu tiên trong lịch sử ngâm thơ anh Lu Hà giàu hình ảnh ngữ điệu. Nếu có thể em bắt chước cả giọng con nhà tướng ở một đoạn nào đó đọc lên sang sảng trước ba quân nghe mới thấy lạ tai thú vị lắm. Em diễn xuất quá đạt, anh nghe xúc động vô cùng.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 151

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 22“

 

Song thất lục bát là thể thơ độc đáo của dân tộc, một viên đá kim cương bị thời gian bụi phủ lu mờ, bị lãng quên thất lạc trong dân gian vì không có người chuyên tâm đào sâu nghiên cứu nó, phát triển nó một cách có hệ thống bài bản. Người Việt mình vốn dĩ háo danh tham lam, chỉ mong mình được nổi tiếng dù chỉ một phút lóe lên huy hoàng rồi vụt tắt cũng mãn nguyện lắm rồi. Nhiều người không hiểu gì về thơ, cả đời không làm nổi một bài thơ cũng viết bình luận, khen chê thơ thiên hạ theo cảm tính, theo cái ngu dốt riêng của mình. Tôi nói thẳng xin đừng tự ái mà giận tôi giống như khi bàn về võ học thì ít ra anh phải hiểu về võ học như trung bình tấn, kim kê độc lập, vịnh xuân quyền, thiên long bát bộ, trảo mã tấn v.v… là gì thì mới nên bàn về võ học. Họ giống như 5 anh mù nói chuyện huyên thuyên về con voi. Anh thứ nhất sờ trúng cái chân thì bảo con voi giống cái cột nhà. Anh thứ hai sờ trúng cái đầu thì bảo con voi giống như tảng đá. Anh thứ ba sờ trúng cái đuôi thì bảo con voi giống con trăn. Anh thứ tư sờ trúng cái của quý của con voi đực thì bảo con voi giống cái chày giã gạo. Anh thứ năm sờ trúng chỗ của quý của con voi cái thì bảo con voi giống cái hang đá mọc rêu ẩm ướt, đút lọt cả hai bàn tay vào mà không sợ bị kẹt vào trong. Tôi đã nhấn mạnh đặc điểm thơ song thất lục bát là để ngâm; cái hay là bởi các vần trắc liên kết với nhau xâu chuỗi theo một nguyên tắc lô rich. Nên nghệ sĩ rất dễ mệt phải dùng nhiều hơi thở, vì vậy phải tùy cơ mà ứng biến không nhất thiết cứ phải theo mãi một làn điệu mà phải luôn biến hóa lúc ngâm, lúc đọc, lúc sa mạc hát sẩm, lúc vọng cổ v.v...Giống như nhân vật Châu bá Thông trong tiểu thuyết kiếm hiệp của Kim Dung.

Dienstag, 18. November 2025

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 150

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 21“

 

Đây là một truyện thơ dài viết theo thể song thất lục bát, cũng có chương hồi tình tiết gay cấn, nghệ thuật thắt nút cởi nút, tạo mâu thuẫn rồi giải quyết mâu thuẫn nên chỉ mong được nghệ sĩ Thu Hà nhận ra khi diễn ngâm. Đây không phải là một bài thơ bình thường mà là một sự đan xen cứ hai câu thất thì lại hai câu lục bát. Đặc điểm của hai câu song thất chỉ cần chú ý chữ cuối cùng của câu 1 phải vần với chữ số 5 của câu 2 như chữ „“đó“ vần với chữ “tỏ“. còn câu 2 chữ số 3 luôn luôn là vần bằng như chữ “riêng” ở đây. Câu đầu tiên: Chuyện kể tiếp nguyệt có 4 vần trắc liên tiếp, nên theo tôi ngâm được thì ngâm không thì đọc thơ, nói thơ là tốt nhất. Thơ đường luật trong mấy nghìn năm nay các nhà nho phần lớn chỉ đọc, ngày nay mới có người ngâm như Thúy Mùi ngâm thơ Hồ Xuân Hương vậy.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 149

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 20“

 

Sáng mồng một tết Tây Lịch, năm 2020 khai bút mừng xuân. Thông thường người ta hay làm thơ, các cụ đồ có truyền thống làm thơ đường hay viết câu đối tết. Còn tôi thì phá lệ ngồi viết bình giảng thơ tôi làm ra, được nghệ sĩ Trần Thu Hà diễn ngâm video tới số 20 về cuộc đời chàng thanh niên miền Nam có tên gọi là Lục vân Tiên. Chàng là một người anh hùng cái thế đã chìm đắm đi trong giấc ngủ của tôi và buổi sáng ngủ dậy, tôi say xưa viết về chàng như viết chính về cuộc đời tôi vậy. Phải chăng tôi đã hóa thân thành một Lục Vân Tiên của thế kỷ thứ 21? Song thất lục bát viết thành trường ca theo đúng luật bằng trắc khăng khít chuẩn xác như rui mè xà ngang; cột dọc vào mộng khớp với nhau như tình chàng nghĩa thiếp. Tới nay tôi vẫn thấy chỉ có Nguyễn gia Thiều và Đoàn thi Điểm? Sao mà hiếm hoi và ít ỏi quá vậy? Tôi biết Thu Hà rất mệt mỏi mỗi khi phải uốn giọng cong lưỡi cho cao vút lên, trầm bổng thanh giáng bởi các âm vần trắc. Người ta bảo, thơ song thất lục bát là lối thơ quý tộc cung đình viết ra là để ngâm như Cung Oán Ngâm Khúc và Chinh Phụ Ngâm. Không phải đơn thuần cả hai tác phẩm này đều có chữ “ngâm“ kèm theo. Vương tử Trực là người hiểu hơn ai hết về tài năng của Lục vân Tiên về lĩnh vực văn chương cũng như võ học và rất lấy làm nuối tiếc cho đất nước mất đi một nhân tài.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 148

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 18“

 

Tôi nghĩ cụ Nguyễn Đình Chiểu xây dựng nhân vật Hớn Minh có thể do ảnh hưởng bởi nhân vật Từ Hải trong truyện Kiều của cụ Nguyễn Du và nhân vật Lỗ Đạt tức Hoa hoà thượng Lỗ trí Thâm trong truyện Thủy Hử của nhà văn Thi Nại Am bên Tàu. Cả ba đều là hòa thượng, tính cách rất giống nhau, anh hùng trượng nghĩa hảo hán giang hồ tuấn kiệt. Nhưng Hớn Minh này sau khi giúp triều đình thì ung dung tự tại tiếp tục tu hành, tuổi thọ rất cao không chết oan uổng như Từ Hải và Lỗ trí Thâm oán hận đầy mình. Còn tôi cứ theo cái sườn thơ lục bát định sẵn của cụ Nguyễn đình Chiểu mà cảm xúc ra thơ song thất lục bát. Một thể thơ rất thích hợp cho việc diễn ngâm theo nền nhạc truyền thống của dân tộc như đàn tỳ bà, đàn tranh, sáo, nhị, trống, phách v.v...

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 147

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 17“

 

Võ ác nhân đã lừa Lục vân Tiên đến hang vắng rồi bỏ chàng ở đó thật là rùng rợn kinh hoàng.

 

“Chàng rầu rĩ tái tê thểu não

Oán hờn căm lảo đảo toàn thân

Thế gian sao lắm bất nhân

Ác hơn lang sói vô luân tồi tàn

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 146

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 16“

 

Đúng như dự đoán của ông lão đánh cá đã khuyên Lục Vân Tiên đừng hy vọng gì ở cha con nhà họ Võ nữa, nhưng ông chỉ nói ý mong Vân Tiên hiểu là vợ chồng cha con nhà ấy đã thay lòng đổi dạ rồi. Khi Võ Công nhìn thấy bộ dạng Lục Vân Tiên loạng choạng sờ soạng bước đi lão đã ngán ngẩm mặt mày, nhưng Lục Vân Tiên mù lòa làm sao mà biết được sắc mặt người ta? Võ Công gượng gạo nói mấy câu chiếu lệ với ông lão đánh cá sau này sẽ cho người đến tận nhà trả ơn.

 

”Võ điền chủ ê chề mặt mũi

Chàng rể xưa lụi cụi bước đi

Khác nào mọi rợ man di

Còn đâu hào khí nam nhi một thời

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 145

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 14“

 

Trịnh Hâm gặp thày trò Lục Vân Tiên bị kẹt lại ở một quán nước, đường về Đông Thành còn quá xa. Lục Vân Tiên nhờ hắn giúp đỡ. Trịnh Hâm cũng từng là học trò của Qủy Cốc Tử, nàng Kiều Nguyệt Nga từng được cha cho đến chỗ Qủy Cốc tiên sinh học chữ. Qủy Cốc dấu hai nàng Nguyệt Nga và cô gái hầu tên là Kim Liên ở sau nhà, không để cho đám học trò nam sinh biết mặt. Nhưng mỗi bận Nguyệt Nga và cô hầu ra suối tắm đều bị Trịnh Hâm rình mò ngó trộm. Khi biết chuyện Lục Vân Tiên từng đánh cướp cứu nàng Kiều Nguyệt Nga hắn rất căm tức, cả khi chuyện Lục Vân Tiên có đính hôn với Võ thể Loan rồi, hắn vẫn không an tâm. Hắn quyết lấy mạng Lục Vân Tiên cho bằng được.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 144

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 12“

 

Tên Triệu Ngang cầm đầu một băng đảng xã hội đen ở trong làng với đủ mọi chiêu thức lừa đảo để kiếm tiền, chúng giả làm thày lang, rồi thày bói cuối cùng lại đẩy thày trò Lục Vân Tiên đến tên đạo sĩ có pháp thuật trừ ma diệt quỷ ở thôn Trà Hương. Lục Vân Tiên thì mù lòa ốm yếu nằm liệt giường, nên chúng dụ Tiểu Đồng chạy đi chạy lại các nơi để chúng vét đến đồng xu cuối cùng, chúng xử dụng kỹ năng vặt lông vịt, vặt từ từ cho đến không còn sợi lông nào để cho chúng vặt nữa. Thày trò Lục Vân Tiên chỉ còn cái áo rách và cái khố rách không lẽ chúng cũng lột nốt? Thật là dã man.

 

“Vừa đi khỏi chúng cười đắc ý

Khen Triệu Ngang mưu kế đặt bày

Liêu xiêu hiu hắt cỏ may

Chợ đông buôn bán chỉ ngay lối vào

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 143

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 11“

 

Hai thày trò nhà Lục Vân Tiên dắt díu nhau đi. Lục Vân Tiên thực ra mới ở tuổi vị thành niên nào biết gì về căn bệnh đau mắt của mình nguyên do từ đâu? Bản tính lại ngay thẳng, chàng không hề ngờ thằng bạn nhận là anh em sĩ tử với mình lại đểu giả khốn nạn như vậy? Chàng chưa từng đau mắt hột bao giờ, bụi tóc càng ngứa ngáy khó chịu. Càng ngứa càng dụi tay vào mắt, mắt càng xây xát viêm nhiễm toét ra có thể mưng mủ và mù lòa. Lục Vân Tiên chống gậy loạng choạng đến nơi đồng không mông quạnh, ếch nhái kêu vang toàn thân mệt mỏi rã rời.

 

“Nơi trống trải đồng không mông quạnh

Ếch nhái kêu lau lách vướng chân

Tiên càng khô héo ruột gan

Bước đi uể oải toàn thân đau nhừ

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 142

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 10“

 

“Ngao ngán thay ngút ngàn non nước

Dòng sông xa ô thước phân vi

Tần ngần kẻ ở người đi

Máy trời ken két biết chi mà lần“

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 141

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 9“

 

Hôm nay vào trang Facebook của tôi thấy Thi sĩ Nguyễn Thanh Hoàng comment rằng:

-“Đã có người ngâm thơ của Thi sĩ Lu Hà rất hay ! Chắc Thi nhân hứng khởi lắm thay!“

 

Tôi trả lời Đại ca ngay:

“Đúng vậy, Anh Thanh Hoàng ạ, nguồn cảm hứng đến từ tha nhân, đến từ đại ngã của nhân loại và vũ trụ. Con người chỉ là một tiểu ngã. Sự xuất thần của thơ ca văn chương triết học khoa học và mọi sáng tạo tinh thần chưa hẳn đã là của riêng ai? Nếu không có hàng triệu hàng tỉ người khác đã chọn lọc nâng đỡ tinh thần dồn tất cả cho anh ta bằng một năng lực hấp dẫn vô hình. Làm thơ được ai đó ngâm, hay phổ nhạc là một vinh hạnh khi anh ta còn sống trên cõi đời này.

Montag, 20. Oktober 2025

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 140

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 8“

 

“Hướng Trường An thênh thang rảo bước

Lục Vân Tiên nguyện ước nước non

Cùng Vương Tử Trực sắt son

Gặp thời cá nhảy Vũ môn hóa rồng“

 

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 139

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 7“

 

Võ Công là cha đẻ của nàng Võ Thể Loan là một người nham hiểm tham lam danh vọng, lắm mưu hèn kế bẩn sau này càng lộ rõ. Ban đầu cha con nhà họ Lục không hiểu rõ bản chất của con người này cứ tưởng vợ chồng ông ta là người tốt. Nàng Võ Thể Loan không khỏi bị khống chế o bế mà phải nghe theo mưu kế của cha mẹ bày đặt. Võ Công chờ đơi Vương Tử Trực cốt để hai chàng lên võ đài văn chương so găng đọ tài cao thấp. Kỳ thủ tương phùng là ngang sức ngang tài, kẻ tám lạng người nửa cân.

 

“Vương Tử Trực cũng vừa mới tới

Lão quản gia hồ hởi báo ngay

Võ công mở một cuộc say

Tương phùng kỳ thủ chuyên tay đua nghề

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 138

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 6“

 

Khi từ giã Hớn Minh hai chàng hẹn cùng gặp lại nhau ở kinh đô để thi võ trạng nguyên và văn trạng nguyên. Vì tình hình giặc giã khắp nơi, miền biên cương kẻ thù ngoại bang nhòm ngó nên khoa này triều đình đặc biệt cho thi cả hai môn văn và võ. Khi Vân Tiên vừa về đến ngõ đã thấy tiếng trẻ con bi bô học chữ những kiến thức cơ bản của đạo nho như nhân chi sơ tính bổn thiện, mở đầu trong quyển Tam Tự Kinh. Câu này có ý nghĩa là con người sinh ra bản tính ban đầu vốn thiện và tốt lành, khi lớn lên, do ảnh hưởng của đời sống xã hội mà tính tình trở nên thay đổi, tính ác có thể phát sinh, do đó cần phải luôn được giáo dục, giữ gìn và rèn luyện cho đời sống lành mạnh thì tính lành mới giữ được và phát triển, để tính dữ không có điều kiện nảy sinh.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 137

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 5“

 

Kiều Nguyệt Nga là một cô gái khuê các phòng the chẳng may giữa đường trên đường trở về nhà gặp bọn cướp Phong Lai, nàng được Lục Vân Tiên cứu thoát. Kiều Nguyệt Nga rất cảm kích ngưỡng mộ người dũng sĩ. Đây là một nét văn hóa Đông Á anh hùng cứu mỹ nhân ta thường gặp trong các phim truyện kiếm hiệp của Tàu. Lục Vân Tiên cũng không muốn lợi dụng công trạng của mình để chiếm đoạt ngay trái tim nàng. Lúc đó Lục Vân Tiên khoảng 16 tuổi, còn Kiều Nguyệt Nga chắc là 15 tuần trăng tròn. Tình yêu đã đến với họ qua văn chương thơ phú như tôi đã mô tả ở video số 4. Còn cụ Nguyễn Đình Chiểu thì:

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 136

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 4“

 

Chỉ là một sự vô tình giữa đường thấy chuyện bất bình, Lục Vân Tiên vung gươm cứu giúp người bị nạn, trong xe ngựa lại là hai cô gái con nhà quý phái gia giáo. Lục Vân Tiên cũng không phân biệt nổi cô nào là chủ cô nào là tớ vì hai nàng ăn mặc giống nhau. Khi Kiều Nguyệt Nga lên tiếng cảm kích tinh thần trượng nghĩa khí phách của người anh hùng mà sinh lòng cảm mến. Nàng muốn đền ơn chàng bằng duyên cầm sắt, nghĩa là cái thân nàng là của chàng Lục Vân Tiên. Nếu không có chàng thì ắt hẳn tên tướng cướp sẽ ép nàng lên núi làm phu nhân áp trại còn người hầu gái tên là Kim Liên sẽ bị bọn lâu la thủ hạ thay phiên nhau cưỡng hiếp làm nhục. Bọn cướp này đã khét tiếng trong vùng cướp của giết người và bắt cóc con gái nhà lành mang lên núi để thỏa mãn thú tính nhục dục. Lục Vân Tiên vốn dĩ là đồ đệ cưng nhất của Quỷ Cốc Tử văn võ kiêm toàn một người quân tử nho gia võ sĩ đạo giống như Lỗ Trí Thâm vậy. Cứu người nhưng không mong người trả ơn, nhất là cái ơn cầm sắt. Nên vì lòng tự trọng khảng khái quá cao mà chàng làm lơ không ngó ngàng gì cái trâm cài tóc của người con gái tiểu thư khuê các.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 135

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 3“

 

Trên đường trở về quê thăm cha mẹ ở quận Đông Thành trước khi vào kinh ứng thi, giữa đường Lục Vân Tiên gặp một bọn cướp tên cầm đầu tên là Đỗ Dự hiệu là Phong Lai. Khi thấy bọn chúng cướp bóc phá phách làng xóm vùng rừng núi heo hắt và bắt gái đẹp mang về sơn trại ở trên núi thì Lục Vân Tiên không dùng gươm đeo bên mình mà dùng ngay cây đòn tre đánh đuổi chúng, tả xung hữu đột không khác nào tướng Triệu Tử Long ngày xưa tên cúng cơm gọi là Triệu Vân, người vùng Thường Sơn, danh tướng cuối nhà Đông Hán. Khổng Minh biết Triệu Vân là gái giả trai nhưng cũng lờ đi để mặc Triệu theo làm vệ sĩ cho Lưu Bị.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 134

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 2“

 

“Quận Đông Thành khát khao mong đợi

Mái nhà tranh vời vợi nhớ thương

Chôn nhau cắt rốn quê hương

Vườn rau ao cá vấn vương sớm chiều“

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 133

 

Trung Hiếu Nghĩa Hiệp

“ Video 1“

 

Nhờ có Internet mà tôi có trong tay tập thơ lục bát của cụ Nguyễn đình Chiểu. Đây đúng là một bản trường ca về một người anh hùng thiếu niên mới 16 tuổi đầu đã gặp phải tai ương và chàng phải trải qua bao năm tháng thăng trầm khổ ải, cũng giống như nàng Vương Thúy Kiều khi mới 16 tuổi đã phải bán mình chuộc cha, xa gia đình lưu lạc 15 năm trời. Chàng thiếu niên đó là Lục Vân Tiên mà cụ Nguyễn Đình Chiểu gọi là Truyện Tây Minh có nguồn gốc từ bên Tàu. Cụ Nguyễn Đình Chiểu cũng bị mù cả hai mắt khi biết tin mẹ qua đời, khi cụ đi vào kinh ứng thi. Cụ cũng bị một nhà họ Võ thất hứa không muốn gả con gái cho chàng rể mù giống hệt như cha con Võ thể Loan bội tín với Lục Vân Tiên vậy.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 132

 

Tài Mệnh Tương Đố

“Video 101“

 

Đúng là người vui thì thấy cảnh cũng vui, khi Kiều ra đi thì cuối hè đầu thu. Khi Kiều trở về đoàn tụ gia đình thì cuối mùa xuân đầu mùa hè. Kiều thật là mãn nguyện gặp lại chàng Kim Trọng như đã trải qua ba kiếp người, tưởng như mất đi mối tình trong sáng nay lại được tái tạo. Kiều với danh nghĩa vợ cả nhưng chỉ có tính chất tượng trưng. Kiều chuyên tâm vào việc tụng kinh gõ mõ, tinh tấn Phật Pháp và dạy các cháu học hành. Với Kim Trọng là bạn hồng nhan tri kỷ, Kiều không quên đón sư Giác Duyên về chùa nhà, nhưng sư đã đi chu du thiên hạ, lên núi hái thuốc không còn ở chỗ cũ nữa.

 

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 131

 

Tài Mệnh Tương Đố

“Video 99“

 

Như vậy trong đêm tân hôn, động phòng Thúy Kiều và Kim Trọng đã thỏa thuận với nhau không chăn gối ân ái xác thịt chi hết. Kiều không muốn chuyện đó sảy ra gợi lại những cảnh truy hoan xác thịt thê lương đau khổ và đầy bất hạnh trong 15 năm lưu lạc đọa đầy, những khuân mặt đàn ông khả ố đểu cáng sẽ lặp lại tái hiện trong đầu Kiều và Kiều sẽ căm ghét cả Kim Trọng, yêu thương kính trọng không thấy đâu mà hằn thù đấy thôi. Kim Trọng không phải là thần thánh, chàng là người mang đầy đủ những tính nết phàm tục hỷ, nộ, aí, ố, ai, lạc, dục cũng có ghen tuông ích kỷ trong thất tình và lục dục bao gồm, tôi xin kể ra như sau:

Sắc dục: ham muốn nhìn thấy sắc đẹp.

Thinh dục: ham muốn nghe âm thanh êm tai.

Hương dục: ham muốn ngữi mùi thơm dễ chịu.

Vị dục: ham muốn món ăn ngon miệng.

Xúc dục: ham muốn xác thân sung sướng.

Pháp dục: ham muốn ý nghĩ được thỏa mãn.

Montag, 11. August 2025

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 130

 

Tài Mệnh Tương Đố

“Video 97“

 

Sau 15 năm biền biệt xa cách, nay gặp lại người tình xưa từ thuở thiếu thời, chàng Kim không khỏi bồi hồi xúc động, nước mắt nhạt nhòa thấm vạt tay áo. Trái tim chàng vẫn mặn mà thiết tha, lửa lòng chàng vẫn còn sôi sục. Kiều vẫn trẻ trung, sắc đẹp mười phần cũng chỉ hư hao một hai phần, còn lại tám phần nàng vẫn lộng lẫy kiêu sa. Kiều luôn trân trọng tình cảm của Kim Trọng hai người vẫn yêu nhau, không ai muốn dời xa nhau. Thực chất về mặt tâm linh, trái tim, tấm lòng Kiều vẫn yêu Kim Trọng hơn hết thảy, với Thúc Sinh là bạn tâm giao tri kỷ hồng nhan, với Từ Hải là một sự kính trọng ngưỡng một và biết ơn. Thúy Kiều và Kim Trọng không thể tự mình quyết định được sự nối lại của mình theo lẽ tái hồi gặp lại của người bình thường. Ông tơ bà nguyệt cũng không còn ý nghĩa gì? Vậy ai sẽ quyết định cho số phận tình duyên giữa hai người? Đó chính là Nguyễn Du và Lu Hà, mỗi người sẽ diễn giải theo cách riêng của mình về kết cục của mối tình này ra sao cho hợp với thiên lý và tình người đạo đức phẩm cách nhân gian.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 129

Tài Mệnh Tương Đố

“Video 95“

 

“Huyên già kéo con ngồi bên cạnh

Khóc than hoài nào trách chi ai

Nỗi buồn mãi chẳng nguôi ngoai

Từ ngày lưu lạc dấu hài biệt tăm

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 128

 

Tài Mệnh Tương Đố

“Video 93“

 

Kim Trọng là một người rất trọng tình nghĩa, thật là đúng một nho gia sĩ tử chính hiệu lại có một tâm trí sáng suốt, chàng thương xót Thúy Kiều một mối tình đầu thơ mộng rất đẹp của tuổi thanh niên mới bước vào đời. Trải qua 15 năm kéo dài mong mỏi nhớ nhung cho đến khi đỗ đạt trở thành quan huyện, đã có gia đình riêng đề huề khang trang nhưng chàng vẫn không quên hình ảnh Thúy Kiều in đậm trong trí não chàng. Khi nghe tin viên nha lại dưới quyền họ Đô báo cáo về vụ án Thúy Kiều của những năm về trước, chàng định treo ấn từ quan để đi tìm, nhưng lý trí sáng suốt chàng còn gia đình riêng, còn ông bà nhạc, nên chàng đành ở lại để chờ ngóng tin tin tức. Chàng ra lệnh cho các bộ đầu, thám quân trong phủ không những dò la ở Lâm Truy mà còn đi Lâm Thanh, Vô Tích, Châu Thai, các vùng lân cận để tìm. Sau đó Kim Trọng nhận được chiếu chỉ đi nhận chức ở một phủ Nam Bình xa hơn, nơi mà vừa mới sảy ra chiến sự giữa quân Hồ Tôn Hiến và Từ Hải.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 127

 

Tài Mệnh Tương Đố

“Video 91“

 

Cũng không uổng sự phó thác của chị Kiều, cô em gái Vương Thúy Vân xinh đẹp đã tỏ ra là một người vợ nội trợ đảm đang, khéo nấu các món ăn ngon để bồi dưỡng sức khỏe động viên tinh thần cho chồng và em trai về kinh ứng thi. Quả nhiên năm đó cả hai anh em đều đỗ cả được ghi tên bảng vàng tiến sĩ. Chàng Kim được bổ nhiệm làm tri phủ Lâm Truy nơi mà Thúy Kiều từng làm kỹ nữ lầu xanh của mụ Tú bà. Còn Vương Quan được triều đình bổ nhiệm làm quan tri phủ Châu Dương một huyện kề bên Lâm Truy. Thúy Vân theo sự mô tả của cụ Nguyễn Du là một mỹ nhân tuyệt sắc:

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 126

 

Tài Mệnh Tương Đố

“Video 89“

 

Kim Trọng trong tập Tài Mệnh Tương Đố của tôi cũng như Kim Vân Kiều Truyện của cụ Nguyễn Du là một nhân vật kín đáo, tính cách không phô trương lộ liễu, chàng không đểu cáng nham nhở vô liêm sỉ giống những hạng đàn ông như Mã Giám Sinh, Sở Khanh, Bạc Hạnh, Hồ Tôn Hiến hay anh hùng dũng mãnh như Từ Hải, hay quá si tình nhưng lại nhu nhược như Thúc Sinh. Kim Trọng là hiện sinh của lý trí của nhân phẩm, với một tấm lòng yêu hương vị tha bao dung. Kim Trọng luôn tùy cơ tùy hoàn cảnh mà xử sự ứng biến cho hợp lý và phải đạo thuận theo lòng người và thiên lý. Thật đúng với cái tên chữ của chàng là Kim Thiên Lý. Thật ra Trọng không làm gì nhiều cho Thúy Kiều nhưng Thúy Kiều lại luôn nhớ tới chàng là bởi sự tôn trọng của phẩm giá và tâm hồn. Nghe nói trong tác phẩm văn xuôi của Thanh Tâm Tài Nhân có mô tả giấc mơ của Kiều về một đêm tân hôn và nàng đã trao thân cho chàng và nàng đã hoàn toàn tự nguyện gửi gắm trinh tiết của mình cho chàng cho dù chỉ là giấc mơ thôi. Nhưng cả tôi và Nguyễn Du đều không đề cập đến giấc mơ này mà đi thẳng vào cái thực tế phũ phàng ba chìm bảy nổi chín lênh đênh của nàng. Nguyễn Du và tôi là đôi song kiếm hợp bích như Dương Quá và Tiểu Long Nữ trong Thần Điêu Đại Hiệp, một môn võ công của thơ lục bát và song thất lục bát. Tôi không đếm lại số câu thơ của tôi trong tập Tài Mệnh Tương Đố như người cha sinh ra một đứa con còn đếm xem trên thân thể nó có bao nhiêu sợi lông tơ, nhưng tôi tin chắc là tôi còn viết dài hơn cả cụ Nguyễn Du. Cụ Nguyễn Du viết liền một mạch là 3254 câu, còn tôi là 101 bài thơ song thất lục bát liên tiếp bám chặt theo nhau. Bạn nào có thời gian tỉ mỉ đếm số câu trong từng bài rồi gom lại xem tôi nói có đúng không? Tôi không hề đếm lại nhưng tôi lại tin chắc mình còn viết dài hơn mới lạ? Nhất là đoạn mô tả nhân vật Hoạn Thư mà tôi cho khó mô tả nhất, tâm lý trạng thái tinh thần, những mưu tính rất phức tạp, kế đến là Kim Trong cũng khó mô tả. Kim Trọng không phải là con người của hành động gân bắp sức lực, mà là con người của lý trí, suy sét, quan sát thế giới tâm linh ròi mới đi đến những quyết định hành động đúng đắn. Nói như vậy không có nghĩa Kim Trọng là kẻ thụ động, ba phải.

Sonntag, 12. Januar 2025

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 125

 

Tài Mệnh Tương Đố

“Video 87“

 

Sau khi nghe cô Tam Hợp giải thích về vận mệnh nàng Kiều, bao nhiêu nợ nần oan nghiệt, tội lỗi tà dâm sẽ được nước sông Tiền Đường rửa sạch. Chuyện nàng Kiều phải bán thân để cứu cha và cả nhà là một sự hy sinh lớn nhất đã động đến lòng trời. Có thể còn hy vọng tìm lại nàng Kiều dưới lòng sông Tiền Đường, phải nhanh lên mới kịp giờ khắc đã đến rồi. Sư Giác Duyên biết trước được thiên cơ từ đạo cô Tam Hợp đã chuẩn bị sẵn sàng để đưa Kiều từ dưới thủy cung trở về dương thế.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 124

Tài Mệnh Tương Đố

“Video 85“

 

Kiều sau khi bị tên gian thần lưu manh cặn bã của triều đình nhà Minh đày đoạ dày vò cả thể xác lẫn tinh thần chán chê. Kiều bị quân lính áp giải tống vào khoang thuyền của một tù trưởng bộ lạc người thiểu số. Kiều uất ức nghẹn cổ hai dòng lệ chảy đầm đìa. Kiều tự trách mình đã khuyên dại Từ Hải quy thuận triều đình, nàng cứ đinh ninh Từ Hải chết oan là do tại mình. Nhưng theo tôi đó chỉ là yếu tố phụ. Còn nguyên nhân xâu xa là do chính tại Từ Hải quá tin vào tên đồng hương người cùng làng với mình tên là La Long Vân. Từ không biết hắn là gián điệp tay sai đắc lực của Hồ tôn Hiến cài vào quân doanh của mình. La Long Vân thực hiện âm mưu khai thác mâu thuẫn phân hoá nội bộ, tạo nên sự hiểu lầm giữa Từ Hải và Trần Đông. Thực lực bên phía Từ Hải rất mạnh có 10 vạn tinh binh, nhưng Trần Đông nghe lời xúi bẩy của La Long Vân đánh úp Từ Hải nên làm cho quân đội của Từ tiêu hao nặng. Từ Hải từng được gia tộc Satsuma Han của Nhật làm hậu thuẫn. Người này đã có công lớn giúp Minh Trị Thiên Hoàng canh tân đất nước học tập kỹ thuật phương Tây làm cho nước Nhật Bản trở thành phú cường. Nhà Minh khi đó luôn bị các bộ lạc du mục Altan Khan phía bắc quấy nhiễu. Hồ tôn Hiến chỉ là một tên gian thần cắc ké lừa Từ đầu hàng và giết đi và chính y sau này cũng chết thảm ở trong ngục. Sở dĩ quân Từ Hải mạnh vì có vũ khí của người Bồ Đào Nha, một loại súng cò giật đạn đồng rất lợi hại thời đó. Có thể thời đó nàng Kiều chưa từng theo chồng đến Việt Nam nhưng chắc chắn đã từng ở Nhật Bản. Khi ở trên khoang thuyền của một thổ quan Kiều đã quyết định viết một phong thư tuyệt mệnh.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 123

 

Tài Mệnh Tương Đố

“Video 83“

 

Hồ Tôn Hiến là một ngã vô liêm sỉ đểu cáng nhất trong tập Tài Mệnh Tương Đố của tôi cũng như Truyện Kiều của cụ Nguyễn Du. Nghe nói Hồ Cẩm Đào chủ tịch tiệm nước Tàu là cháu đời thứ 14 hay đời thứ 15 của Hồ Tôn Hiến.

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 122

 

Tài Mệnh Tương Đố

“Video 81“

 

Từ Hải vì tình đồng hương mà để cho La Long Văn vào ở trong quân doanh của mình làm nội gián cho triều đình nhà Minh và vì quá tin vào lời vợ mà chịu xin hàng Hồ Tôn Hiến để đến nỗi thân tàn danh bại mà phải chết đứng giữa trận tiền.

 

“Ân trạch chi bẽ bàng hủ bại

Mỉa mai thay quan lại nhiễu nhương

Minh triều tàn lụi kỷ cương

Từ nghe lời vợ chán chường tinh binh

Bình Giảng Thơ Lu Hà Do Thu Hà Diễn Ngâm Phần 121

 

Tài Mệnh Tương Đố

“Video 79“

 

“Hàng cô quả củi rơm thiêu sạch

Tống Giang kia đáng trách làm sao

Một trăm lẻ tám anh hào

Dã tràng xe cát mộ đào huyệt sâu“